เจาะลึกพิพิธภัณฑ์จวนผู้ว่าราชการจังหวัดนครพนม (หลังเก่า): บันทึกหน้าประวัติศาสตร์บนแผ่นดินริมโขง

หากใครที่ได้เดินทอดน่องไปตามถนนสุนทรวิจิตร ริมฝั่งแม่น้ำโขงเมืองนครพนม จะต้องสะดุดตากับอาคารสีเหลืองนวลทรงยุโรปที่ตั้งเด่นเป็นสง่าท่ามกลางแมกไม้ นี่ไม่ใช่แค่ตึกเก่าธรรมดาครับ แต่นี่คือ “พิพิธภัณฑ์จวนผู้ว่าราชการจังหวัดนครพนม (หลังเก่า)” สถานที่ที่เป็นจุดรวมใจและบันทึกเหตุการณ์สำคัญที่สุดของชาวนครพนมมานานนับศตวรรษ

เปิดปูมหลังอาคารคลาสสิกอายุกว่า 100 ปี

อาคารหลังนี้ถูกสร้างขึ้นเมื่อประมาณปี พ.ศ. 2457 โดย พระยาพนมนครานุรักษ์ (อุ้ย นาครทรรพ) ผู้ว่าราชการจังหวัดนครพนมในขณะนั้น ท่านได้จ้างช่างฝีมือชาวเวียดนาม (นายกูบาเจริญ) มาเนรมิตอาคารทรง “โคโลเนียล” (Colonial Style) หรือสถาปัตยกรรมตะวันตกที่ผสมผสานกับภูมิอากาศท้องถิ่นได้อย่างลงตัว

ต่อมาในปี พ.ศ. 2468 เมื่อท่านขยับตำแหน่งเป็นสมุหเทศาภิบาล จึงได้ขายจวนหลังนี้ให้กระทรวงมหาดไทย เพื่อใช้เป็นสถานที่ทำงานและที่พำนักของผู้ว่าราชการจังหวัดนครพนมสืบต่อมา จนกระทั่งถูกขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานโดยกรมศิลปากรในปี พ.ศ. 2548 และบูรณะจนกลายเป็นพิพิธภัณฑ์ที่สวยงามในปัจจุบัน

ห้องนิทรรศการ “เล่าขาน อดีตกาล เมืองนคร” (10 ห้องไฮไลต์)

เมื่อก้าวเท้าเข้าไปด้านใน พี่จะพบกับการจัดแสดงที่แบ่งสัดส่วนไว้อย่างประณีตถึง 2 ชั้น รวม 10 ห้อง ซึ่งแต่ละห้องมีความน่าสนใจดังนี้ครับ:

ชั้นล่าง: รากเหง้าและวิถีคนนคร

1. ห้องพื้นเมืองนคร: เล่าเรื่องราวจาก “ตำนานอุรังคธาตุ” ตั้งแต่ยุคอาณาจักรศรีโคตบูร สู่เมืองมรุกขนคร จนกลายมาเป็นนครพนมในปัจจุบัน

2. ห้องเจ้าเมืองเรืองนาม: รวบรวมภาพถ่ายและประวัติของผู้ว่าราชการจังหวัดตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันที่หาชมได้ยากยิ่ง

3. ห้องวัฒนธรรมหลากหลาย: แสดงให้เห็นถึง “เมือง 7 ชนเผ่า 2 เชื้อชาติ” ที่อาศัยอยู่ร่วมกันอย่างสันติ กลายเป็นมนต์เสน่ห์ที่ดึงดูดนักท่องเที่ยวทั่วโลก

ชั้นบน: รอยเบื้องพระยุคลบาทและความทรงจำ

4. ห้องเมื่อครั้งยังเสด็จฯ: ย้อนภาพประวัติศาสตร์เมื่อวันที่ 12-13 พฤศจิกายน พ.ศ. 2498 วันที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ฯ เสด็จฯ เยี่ยมราษฎร

5. ห้องคืนประทับแรม: (จุดไฮไลต์) ชมห้องบรรทมจริงที่ทั้งสองพระองค์ทรงใช้ประทับแรม โดยเครื่องเรือนภายในส่วนใหญ่ถูกส่งตรงมาจากพระราชวังเพื่อการนี้โดยเฉพาะ

6. ห้องพสกนิกรแซ่ซ้อง: รวบรวมภาพพสกนิกรที่มารอรับเสด็จ รวมถึงตำนาน “คุณยายตุ้ม” ผู้ถวายดอกบัวสายเหี่ยวแห้งแต่เปี่ยมด้วยศรัทธา

7. ห้องพระราชพิธีบรมราชาภิเษก: จัดแสดงนิทรรศการเกี่ยวกับพระราชพิธีบรมราชาภิเษกของรัชกาลที่ 10

8. ห้องเปิดบันทึกท่านสง่า: อ่านบันทึกความทรงจำของท่านสง่า (อดีตปลัดจังหวัด) หัวเรือใหญ่ในการเตรียมการรับเสด็จฯ ซึ่งมีรายละเอียดที่น่าประทับใจมากมาย

9. ห้องนิทรรศการหมุนเวียน: ห้องจัดแสดงหัวข้อใหม่ๆ เกี่ยวกับเมืองนครพนมที่สลับสับเปลี่ยนไปตามวาระ

[my_related]

เฮือนเฮือไฟ และ ครัวโบราณ: หัวใจของวิถีชีวิต

ที่อาคารด้านหลังพิพิธภัณฑ์ ยังมีสิ่งที่น่าสนใจซึ่งไม่ควรข้ามครับ:

นิทรรศการไหลเรือไฟ (เฮือนเฮือไฟ)

ประเพณีหนึ่งเดียวในโลกที่จัดขึ้นในคืนวันออกพรรษา นิทรรศการนี้แบ่งออกเป็น 4 โซน คือ สืบสานประเพณี, งามตาไหลเรือไฟ, อัคคีแห่งศรัทธา และรวมใจไทนคร ที่จะทำให้พี่เข้าใจว่าทำไมคนนครพนมถึงทุ่มเทชีวิตเพื่อสร้าง “เฮือไฟ” ที่ยิ่งใหญ่ขนาดนี้ครับ

นิทรรศการครัวจวนผู้ว่า

จำลองบรรยากาศครัวไทยสมัยก่อนที่ยังคงความคลาสสิก ไฮไลต์อยู่ที่ “เตาอบขนมปังโบราณ” ที่เคยใช้งานจริงในการเตรียมเครื่องเสวยถวายรัชกาลที่ 9 ซึ่งสะท้อนถึงการเตรียมการอย่างประณีตในสมัยนั้นครับ

ข้อมูลการเดินทางและข้อควรรู้

• สถานที่ตั้ง: ถนนสุนทรวิจิตร เลียบแม่น้ำโขง ตำบลในเมือง อำเภอเมือง จังหวัดนครพนม

• เวลาทำการ: เปิดวันพุธ – วันอาทิตย์ (เวลา 09.00 น. – 16.30 น.)

• วันปิดทำการ: วันจันทร์ – อังคาร และวันหยุดนักขัตฤกษ์

• ค่าเข้าชม: ฟรี! (ไม่มีค่าใช้จ่าย)

• การเดินทางจากลานพญานาค: สามารถขี่รถมอเตอร์ไซค์หรือเดินเลียบโขงมาทางทิศเหนือเพียงไม่กี่ร้อยเมตรครับ